Plan wynikowy do realizacji informatyki 
w gimnazjum (cykl trzyletni, III rok nauczania)
opracowany na podstawie podręcznika
Grażyna Koba, Z nowym bitem. Informatyka dla gimnazjum. Część II MIGRA, Wrocław 2016
Autor: Grażyna Koba

W rozporządzeniu Ministra Edukacji Narodowej z dnia 7 lutego 2012 r. w sprawie ramowych planów nauczania w szkołach publicznych dokonano przydziału godzin na poszczególne zajęcia edukacyjne. W gimnazjum w trzyletnim okresie nauczania informatykę należy zrealizować w wymiarze co najmniej 65 godzin.
Przedstawiam propozycję planu wynikowego, w którym informatykę można realizować w wymiarze 95 godzin w trzyletnim cyklu nauczania:
I rok nauczania – 32 godziny,
II rok nauczania – 32 godziny,
III rok nauczania – 31 godzin.
Przedstawiam plan wynikowy na trzeci rok nauczania.

II OBLICZENIA W ARKUSZU KALKULACYJNYM [17 godz.]	
Temat 7. Komórka, adres, formuła	
Lp.	Temat lekcji	Wiedza i umiejętności	Treści, pytania, 
ćwiczenia i zadania z podręcznika	Uwagi o realizacji,
formy pracy na lekcji,
dodatkowe pomoce	Podstawa programowa	
		podstawowe	rozszerzające				
		Uczeń:	Uczeń:				
1.		Komórka, adres, formuła	zna zastosowania arkusza kalkulacyjnego i budowę dokumentu arkusza;
wprowadza do komórek dane liczbowe i teksty, poprawia i usuwa dane;
tworzy proste formuły, w których używa adresów komórek; 
stosuje w zadaniach zasadę adresowania względnego;
zna podstawową własność arkusza kalkulacyjnego; 
zapisuje dokument arkusza kalkulacyjnego w pliku;
kopiuje formuły, korzystając z poznanych metod kopiowania, np. mechanizmu Schowka	podaje przykłady zastosowania arkusza kalkulacyjnego;
wyjaśnia na różnych przykładach zasadę adresowania względnego;
tworzy formuły wykonujące trudniejsze obliczenia	temat 7. z podręcznika (str. 70-75);
ćwiczenia 1-4 
(str. 72-74);
zadanie domowe
pytania 1-5 (str. 75);
zadanie 1. (str. 75)	uporządkowanie i usystematyzowanie wiedzy wyniesionej ze szkoły podstawowej;
zwrócenie uwagi na zrozumienie zasady adresowania względnego;
pokaz z wykorzystaniem projektora, praca z podręcznikiem, ćwiczenia;
dodatkowe pliki proponowane do wykonania zadań:
zadanie 1. (str. 75) – Ameryka1	4.  Uczeń: 
3) wykorzystuje arkusz kalkulacyjny do rozwiązywania zadań rachunkowych z programu nauczania gimnazjum (na przykład z matematyki lub fizyki) i z codziennego życia (na przykład planowanie wydatków), posługuje się przy tym adresami [...] względnymi [...];	
2.		Komórka, adres, formuła – zadania	z pomocą nauczyciela realizuje w arkuszu kalkulacyjnym przykładowe obliczenia z wykorzystaniem adresowania względnego, np. z fizyki lub matematyki	opracowuje i realizuje w arkuszu kalkulacyjnym przykładowe obliczenia z wykorzystaniem adresowania względnego, np. z fizyki lub matematyki	temat 7. z podręcznika (str. 75-76);
zadania 4-6 (str. 75-76);
zadanie domowe
zadania 2. i 3. (str. 75);
zadanie 1. (folder Materiały dodatkowe/Arkusz kalkulacyjny);
dla zainteresowanych
zadanie 7. (str. 76)	samodzielna praca z podręcznikiem, 
pokaz z wykorzystaniem projektora, ćwiczenia;
dodatkowe pliki proponowane do wykonania zadań:
zadanie 2. (str. 75) – Ameryka2; 
zadanie 4. (str. 75) –G_nieusp;
zadanie 5. (str. 76) – Wzory	4.  Uczeń: 
3) wykorzystuje arkusz kalkulacyjny do rozwiązywania zadań rachunkowych z programu nauczania gimnazjum (na przykład z matematyki lub fizyki) i z codziennego życia (na przykład planowanie wydatków), posługuje się przy tym adresami [...] względnymi [...];	

Temat 8. Projektowanie tabeli i stosowanie funkcji arkusza kalkulacyjnego	
Lp.	Temat lekcji	Wiedza i umiejętności	Treści, pytania, 
ćwiczenia i zadania z podręcznika	Uwagi o realizacji,
formy pracy na lekcji,
dodatkowe pomoce	Podstawa programowa	
		podstawowe	rozszerzające				
		Uczeń:	Uczeń:				
3.		Projektowanie tabeli i stosowanie funkcji arkusza kalkulacyjnego – funkcje SUMA, ŚREDNIA, JEŻELI	prawidłowo projektuje tabelę arkusza kalkulacyjnego (m.in.: wprowadza opisy do tabeli);
stosuje proste funkcje arkusza (SUMA, ŚREDNIA, JEŻELI)	zna działanie i zastosowanie innych od omówionych w podręczniku funkcji dostępnych w arkuszu kalkulacyjnym	temat 8. z podręcznika (str. 77-82);
ćwiczenia 1., 2., 5., 7. i 8. (str. 77-82);
zadanie domowe
ćwiczenia 3., 4. i 6.
 (str. 78-81);
pytania 1-3 (str. 86);
zadanie 1. (str. 86);
zadanie 2. (folder Materiały dodatkowe/Arkusz kalkulacyjny);
dla zainteresowanych
zadanie 9. (str. 88)	zwrócenie uwagi na prawidłowe projektowanie tabeli oraz na stosowanie funkcji arkusza kalkulacyjnego;
krótkie wprowadzenie, pokaz z wykorzystaniem projektora;
praca z podręcznikiem, ćwiczenia;
dodatkowe pliki proponowane do wykonania ćwiczeń i zadań:
ćwiczenie 8. (str. 82) – Wyniki	4.  Uczeń: 
3) wykorzystuje arkusz kalkulacyjny do rozwiązywania zadań rachunkowych z programu nauczania gimnazjum (na przykład z matematyki lub fizyki) i z codziennego życia (na przykład planowanie wydatków), posługuje się przy tym adresami [...] względnymi [...];	
4.		Projektowanie tabeli i stosowanie funkcji arkusza kalkulacyjnego – modyfikowanie tabeli i formatowanie komórek	modyfikuje tabele w arkuszu kalkulacyjnym w celu usprawnienia obliczeń, m.in.: wstawia i usuwa wiersze (kolumny), zmienia szerokość kolumn i wysokość wierszy tabeli;
formatuje komórki arkusza; ustala format danych, dostosowując go do wprowadzanych informacji	zna i stosuje różne typy danych: tekstowe, liczbowe, walutowe, procentowe, daty, i potrafi podać przykłady ich zastosowania;
stosuje zaawansowane sposoby formatowania komórek, np. wyrównywanie w pionie	temat 8. z podręcznika (str. 82-85);
ćwiczenia 9-13 
(str. 83-85);
zadanie domowe
pytania 4. i 5. (str. 86);
zadania 2. i 6. 
(str. 86-87);
zadanie 3. (Materiały dodatkowe/Arkusz kalkulacyjny);
dla zainteresowanych
zadanie 10. (str. 88)	zwrócenie uwagi na prawidłowe projektowanie tabeli oraz na stosowanie funkcji arkusza kalkulacyjnego;
krótkie wprowadzenie, pokaz z wykorzystaniem projektora;
praca z podręcznikiem, ćwiczenia;
dodatkowe pliki proponowane do wykonania ćwiczeń i zadań:
ćwiczenie 13. (str. 85) – Wydatki;
zadanie 3. (folder Materiały dodatkowe/Arkusz kalkulacyjny) – Zestawienie	1.  Uczeń: 
6) korzysta z pomocy komputerowej oraz z dokumentacji urządzeń komputerowych i oprogramowania.
4.  Uczeń: 
3) wykorzystuje arkusz kalkulacyjny do rozwiązywania zadań rachunkowych z programu nauczania gimnazjum (na przykład z matematyki lub fizyki) i z codziennego życia (na przykład planowanie wydatków), posługuje się przy tym adresami [...] względnymi [...];	
5.		Projektowanie tabeli i stosowanie funkcji arkusza kalkulacyjnego – zadania	wie, jak prawidłowo zaprojektować tabelę arkusza kalkulacyjnego;
zna i stosuje funkcje arkusza do rozwiązywania zadań;
formatuje komórki arkusza; ustala format danych, dostosowując go do wprowadzanych informacji	zna i stosuje inne od omówionych w temacie funkcje arkusza do rozwiązywania zadań;
samodzielnie projektuje tabelę arkusza kalkulacyjnego;
stosuje zaawansowane sposoby formatowania komórek	temat 8. z podręcznika (str. 86-88);
zadania 3., 4. i 8. 
(str. 86-87);
zadanie domowe
zadania 5. i 7. (str. 87);
dla zainteresowanych
zadanie 11. (str. 88)	zwrócenie uwagi na prawidłowe projektowanie tabeli oraz na stosowanie funkcji arkusza kalkulacyjnego;
krótkie wprowadzenie, pokaz z wykorzystaniem projektora;
praca z podręcznikiem, ćwiczenia
dodatkowe pliki proponowane do wykonania ćwiczeń i zadań:
zadanie 3. (str. 86) – Statyst; 
zadanie 7. (str. 87) – Nagrody;
zadanie 8. (str.87) – Premia	1.  Uczeń: 
6) korzysta z pomocy komputerowej oraz z dokumentacji urządzeń komputerowych i oprogramowania.
4.  Uczeń: 
3) wykorzystuje arkusz kalkulacyjny do rozwiązywania zadań rachunkowych z programu nauczania gimnazjum (na przykład z matematyki lub fizyki) i z codziennego życia (na przykład planowanie wydatków), posługuje się przy tym adresami [...] względnymi [...];

Temat 9. Arkusz kalkulacyjny, czyli kalkulacje	
Lp.	Temat lekcji	Wiedza i umiejętności	Treści, pytania, 
ćwiczenia i zadania z podręcznika	Uwagi o realizacji,
formy pracy na lekcji,
Materiały dodatkowe pomoce	Podstawa programowa	
		podstawowe	rozszerzające				
		Uczeń:	Uczeń:				
6.		Arkusz kalkulacyjny, czyli kalkulacje – adres bezwzględny	wykonuje prostą kalkulację wydatków, projektując tabelę i tworząc formuły z wykorzystaniem adresowania bezwzględnego	potrafi samodzielnie zastosować adres bezwzględny, gdy jest to konieczne w danej formule	temat 9. z podręcznika (str. 89-91);
ćwiczenia 1-3
(str. 89-91);
zadanie 1. (str. 94);
zadanie domowe
pytania 1. i 2. (str. 94);
zadania 2. i 3. (str. 95);
dla zainteresowanych
zadanie 4. (str. 95)	wskazanie na konkretnym przykładzie konieczności użycia adresu bezwzględnego;
krótkie wprowadzenie, pokaz z wykorzystaniem projektora;
praca z podręcznikiem, ćwiczenia;
dodatkowe pliki proponowane do wykonania ćwiczeń i zadań:
ćwiczenie 1. (str. 89) – Saldo;
zadanie 1. (str. 94-95) – Budżet	1.  Uczeń: 
6) korzysta z pomocy komputerowej oraz z dokumentacji urządzeń komputerowych i oprogramowania.
4.  Uczeń: 
3) wykorzystuje arkusz kalkulacyjny do rozwiązywania zadań rachunkowych z programu nauczania gimnazjum (na przykład z matematyki lub fizyki) i z codziennego życia (na przykład planowanie wydatków), posługuje się przy tym adresami bezwzględnymi, względnymi [...];	
7.		Arkusz kalkulacyjny, czyli kalkulacje – długie teksty i duże liczby	potrafi zmienić szerokość kolumn i wysokość wierszy; 
rozumie zasadę wprowadzania długiego tekstu i dużych liczb do komórek;
stosuje, w razie potrzeby, adres bezwzględny	zna wykładniczy sposób zapisu liczb i ich odwzorowania w arkuszu	temat 9. z podręcznika (str. 91-95);
ćwiczenia 4-8 (str. 92-94);
zadanie domowe
pytania 3-6 (str. 94);
zadania 4. i 5. (Materiały dodatkowe/Arkusz kalkulacyjny) 
dla zainteresowanych
zadania 6. i 7. (Materiały dodatkowe/Arkusz kalkulacyjny) 	krótkie wprowadzenie, pokaz z wykorzystaniem projektora;
praca z podręcznikiem, ćwiczenia	1.  Uczeń: 
6) korzysta z pomocy komputerowej oraz z dokumentacji urządzeń komputerowych i oprogramowania.
4.  Uczeń: 
3) wykorzystuje arkusz kalkulacyjny do rozwiązywania zadań rachunkowych z programu nauczania gimnazjum (na przykład z matematyki lub fizyki) i z codziennego życia (na przykład planowanie wydatków), posługuje się przy tym adresami bezwzględnymi, względnymi [...];	

Temat 10. Więcej o pracy w arkuszu kalkulacyjnym	
Lp.	Temat lekcji	Wiedza i umiejętności	Treści, pytania, 
ćwiczenia i zadania z podręcznika	Uwagi o realizacji,
formy pracy na lekcji,
Materiały dodatkowe pomoce	Podstawa programowa	
		podstawowe	rozszerzające				
		Uczeń:	Uczeń:				
8.		Więcej o pracy w arkuszu kalkulacyjnym	potrafi zastosować w formule adresowanie mieszane;
odróżnia linie siatki od obramowania;
drukuje tabelę przygotowaną w arkuszu kalkulacyjnym	rozróżnia różne zasady adresowania, rozumie ich działanie oraz potrafi je odpowiednio zastosować w obliczeniach;
samodzielnie projektuje tabelę z zachowaniem poznanych zasad wykonywania obliczeń w arkuszu kalkulacyjnym	temat 10. z podręcznika (str.96-100);
ćwiczenia 1-5 
(str. 96-99);
zadanie domowe
pytania 1-4 (str. 100);
zadania 1-3 (str. 100);
dla zainteresowanych
zadanie 8. (folder Materiały dodatkowe/Arkusz kalkulacyjny) 	krótkie wprowadzenie, pokaz z wykorzystaniem projektora;
praca z podręcznikiem, ćwiczenia;
dodatkowe pliki proponowane do wykonania ćwiczeń i zadań:
ćwiczenie 1. (str. 96-97) – Szkoła;
zadanie 3. (str. 100) – Oceny;
zadanie 8. (folder Materiały dodatkowe/Arkusz kalkulacyjny) – Tabela	1.  Uczeń: 
6) korzysta z pomocy komputerowej oraz z dokumentacji urządzeń komputerowych i oprogramowania.
4.  Uczeń: 
3) wykorzystuje arkusz kalkulacyjny do rozwiązywania zadań rachunkowych z programu nauczania gimnazjum (na przykład z matematyki lub fizyki) i z codziennego życia (na przykład planowanie wydatków), posługuje się przy tym adresami bezwzględnymi, względnymi i mieszanymi;	

Temat 11. Przedstawianie danych w postaci wykresu	
Lp.	Temat lekcji	Wiedza i umiejętności	Treści, pytania, 
ćwiczenia i zadania z podręcznika	Uwagi o realizacji,
formy pracy na lekcji,
Materiały dodatkowe pomoce	Podstawa programowa	
		podstawowe	rozszerzające				
		Uczeń:	Uczeń:				
9.		Przedstawianie danych w postaci wykresu – dla jednej i kilku serii danych	zna ogólne zasady przygotowania wykresu w arkuszu kalkulacyjnym;
przygotowuje wykres dla jednej lub dwóch serii danych; 
dodaje do wykresu tytuł, legendę, etykiety danych	zna i stosuje zasady konstrukcji wykresu ilustrującego kilka serii danych	temat 11. z podręcznika (str. 101-104);
ćwiczenia 1-5
 (str. 102-104);
zadanie domowe
pytania 1-4 (str. 106);
zadania 1. i 2. (str. 107);
dla zainteresowanych
zadanie 6. (str. 107)	zwrócenie szczególnej uwagi na dobieranie właściwych typów wykresów do danych i wyników;
krótkie wprowadzenie, pokaz z wykorzystaniem projektora;
praca z podręcznikiem, ćwiczenia	1.  Uczeń: 
6) korzysta z pomocy komputerowej oraz z dokumentacji urządzeń komputerowych i oprogramowania.
4.  Uczeń: 
3) wykorzystuje arkusz kalkulacyjny do rozwiązywania zadań rachunkowych z programu nauczania gimnazjum (na przykład z matematyki lub fizyki) i z codziennego życia (na przykład planowanie wydatków), posługuje się przy tym adresami bezwzględnymi, względnymi i mieszanymi;
4) stosuje arkusz kalkulacyjny do gromadzenia danych i przedstawiania ich w postaci graficznej, z wykorzystaniem odpowiednich typów wykresów;	
10.		Przedstawianie danych w postaci wykresu – typy wykresów	dodaje do wykresu tytuł, legendę, etykiety danych;
zna zasady doboru typu wykresu do danych i wyników;
zna i stosuje zasady konstrukcji wykresu ilustrującego kilka serii danych	potrafi właściwie dobrać odpowiedni typ wykresu do danych i wyników	temat 11. z podręcznika (str. 105-107);
ćwiczenia 6. i 7.
 (str. 105-106);
zadanie domowe
pytania 5-8 (str. 106-107);
zadania 3-5 (str. 107);
dla zainteresowanych
zadania 9. i 10. (Materiały dodatkowe/Arkusz kalkulacyjny)	zwrócenie szczególnej uwagi na dobieranie właściwych typów wykresów do danych i wyników;
krótkie wprowadzenie, pokaz z wykorzystaniem projektora;
praca z podręcznikiem, ćwiczenia;
dodatkowe pliki proponowane do wykonania zadań:
zadanie 10. (Materiały dodatkowe/Arkusz kalkulacyjny) – Wykres liniowy, Wykres kołowy, Wykres kolumnowy	1.  Uczeń: 
6) korzysta z pomocy komputerowej oraz z dokumentacji urządzeń komputerowych i oprogramowania.
4.  Uczeń: 
3) wykorzystuje arkusz kalkulacyjny do rozwiązywania zadań rachunkowych z programu nauczania gimnazjum (na przykład z matematyki lub fizyki) i z codziennego życia (na przykład planowanie wydatków), posługuje się przy tym adresami bezwzględnymi, względnymi i mieszanymi;
4) stosuje arkusz kalkulacyjny do gromadzenia danych i przedstawiania ich w postaci graficznej, z wykorzystaniem odpowiednich typów wykresów;	

Temat 12. Wstawianie tabel i wykresów arkusza kalkulacyjnego do dokumentów tekstowych	
Lp.	Temat lekcji	Wiedza i umiejętności	Treści, pytania, 
ćwiczenia i zadania z podręcznika	Uwagi o realizacji,
formy pracy na lekcji,
Materiały dodatkowe pomoce	Podstawa programowa	
		podstawowe	rozszerzające				
		Uczeń:	Uczeń:				
11.		Wstawianie tabel i wykresów arkusza kalkulacyjnego do dokumentów tekstowych – osadzanie	wstawia tabelę arkusza kalkulacyjnego do dokumentu tekstowego jako obiekt osadzony;
wie, jak zmodyfikować tabelę utworzoną w arkuszu i osadzoną w tekście 	wstawia tabelę arkusza kalkulacyjnego do dokumentu tekstowego, dobierając metodę wstawiania	temat 12. z podręcznika (str. 108-111);
ćwiczenia 1-3 
(str. 110-111);
zadanie domowe
zadania 3. i 4.
 (str. 119);
dla zainteresowanych
zadanie 10. (str. 119)	nawiązanie do mechanizmów wstawiania obrazów omówionych w temacie 9. (część I podręcznika);
krótkie wprowadzenie, pokaz z wykorzystaniem projektora;
praca z podręcznikiem, ćwiczenia;
dodatkowe pliki proponowane do wykonania ćwiczeń:
ćwiczenie 1. (str. 110) – Artykuł1, Statystyka	1.  Uczeń: 
6) korzysta z pomocy komputerowej oraz z dokumentacji urządzeń komputerowych i oprogramowania.
4.  Uczeń: 
3) wykorzystuje arkusz kalkulacyjny do rozwiązywania zadań rachunkowych z programu nauczania gimnazjum (na przykład z matematyki lub fizyki) i z codziennego życia (na przykład planowanie wydatków), posługuje się przy tym adresami bezwzględnymi, względnymi i mieszanymi;
4) stosuje arkusz kalkulacyjny do gromadzenia danych i przedstawiania ich w postaci graficznej, z wykorzystaniem odpowiednich typów wykresów;	
12.		Wstawianie tabel i wykresów arkusza kalkulacyjnego do dokumentów tekstowych – połączenie	wstawia tabelę arkusza kalkulacyjnego do dokumentu tekstowego jako obiekt połączony;
wie, jak zastosować opcję Obiekt do wstawiania tabeli arkusza kalkulacyjnego do dokumentu tekstowego;
wstawia tabelę arkusza kalkulacyjnego do dokumentu tekstowego, dobierając metodę wstawiania 	wyjaśnia różnicę między tabelą osadzoną a połączoną;
stosuje różne mechanizmy połączenia i osadzania obiektów w arkuszu kalkulacyjnym;
świadomie dobiera wybraną metodę wstawiania tabeli i wykresu do tekstu	temat 12. z podręcznika (str. 112-116);
ćwiczenia 4-7 
(str. 113-115);
zadanie domowe
ćwiczenia 8. i 9. 
(str. 116);
pytania 1-5 (str. 118);
zadania 1., 2. i 6.
 (str. 118-119);
dla zainteresowanych
zadanie 9. (str. 119);
zadanie 11. (Materiały dodatkowe/Arkusz kalkulacyjny)	krótkie wprowadzenie, pokaz z wykorzystaniem projektora;
praca z podręcznikiem, ćwiczenia;
dodatkowe pliki proponowane do wykonania ćwiczeń:
ćwiczenie 4. (str. 113) – Artykuł2	1.  Uczeń: 
6) korzysta z pomocy komputerowej oraz z dokumentacji urządzeń komputerowych i oprogramowania.
4.  Uczeń: 
3) wykorzystuje arkusz kalkulacyjny do rozwiązywania zadań rachunkowych z programu nauczania gimnazjum (na przykład z matematyki lub fizyki) i z codziennego życia (na przykład planowanie wydatków), posługuje się przy tym adresami bezwzględnymi, względnymi i mieszanymi;
4) stosuje arkusz kalkulacyjny do gromadzenia danych i przedstawiania ich w postaci graficznej, z wykorzystaniem odpowiednich typów wykresów;	
13.		Projekt grupowy	współpracuje w grupie, wykonując samodzielnie zadania szczegółowe;
opisuje zasady pracy grupowej przy tworzeniu dokumentów złożonych i ilustrowanych wykresami;
stosuje arkusz kalkulacyjny do różnych obliczeń, dostosowując odpowiednio rodzaj adresowania; 
wstawia tabelę arkusza kalkulacyjnego do dokumentu tekstowego z pliku	potrafi pełnić funkcję koordynatora grupy;
opisuje zasady pracy grupowej przy tworzeniu dokumentów złożonych i ilustrowanych wykresami	temat 12. z podręcznika (str. 117-120);
zadanie projektowe (str. 117-118);
zadanie domowe
zadania 5, 7. i 8.
(str. 119)	omówienie sposobu wykonania projektu oraz umożliwienie uczniom zaprezentowania pracy na forum klasy;
praca grupowa;
praca z podręcznikiem, zadania	1.  Uczeń: 
6) korzysta z pomocy komputerowej oraz z dokumentacji urządzeń komputerowych i oprogramowania.
2.  Uczeń: 
3) pobiera informacje i dokumenty z różnych źródeł, w tym internetowych, ocenia pod względem treści i formy ich przydatność do wykorzystania w realizowanych zadaniach i projektach;
4.  Uczeń: 
3) wykorzystuje arkusz kalkulacyjny do rozwiązywania zadań rachunkowych z programu nauczania gimnazjum (na przykład z matematyki lub fizyki) i z codziennego życia (na przykład planowanie wydatków), posługuje się przy tym adresami bezwzględnymi, względnymi i mieszanymi;
4) stosuje arkusz kalkulacyjny do gromadzenia danych i przedstawiania ich w postaci graficznej, z wykorzystaniem odpowiednich typów wykresów;	

Temat 13. Zastosowanie arkusza kalkulacyjnego	
Lp.	Temat lekcji	Wiedza i umiejętności	Treści, pytania, 
ćwiczenia i zadania z podręcznika	Uwagi o realizacji,
formy pracy na lekcji,
Materiały dodatkowe pomoce	Podstawa programowa	
		podstawowe	rozszerzające				
		Uczeń:	Uczeń:				
14.	23.	Zastosowanie arkusza kalkulacyjnego –algorytmika i matematyka	realizuje algorytm liniowy, z warunkami i iteracyjny w arkuszu kalkulacyjnym;
wykonuje w arkuszu kalkulacyjnym proste obliczenia z matematyki, np. tworzy tabelę do obliczania wartości funkcji liniowej i tworzy odpowiedni wykres;
tworzy, zależnie od danych, różne typy wykresów: XY (punktowy), liniowy i kołowy 	potrafi samodzielnie opracować tabelę realizującą obliczenia z matematyki;
ilustruje dane i wyniki odpowiednio dobranymi wykresami	temat 13 z podręcznika (str. 121-124);
ćwiczenia 1-6
(str. 121-124);
zadanie 3. (str. 129);
zadanie domowe
ćwiczenia 7-9 (str. 124);
pytania 1. i 2. (str. 129);
zadania 1. i 2. (str. 129);
dla zainteresowanych
zadanie 12. (str. 130);
zadanie 12. (folder Dodatkowe/Arkusz kalkulacyjny)	krótkie wprowadzenie, pokaz z wykorzystaniem projektora;
praca w grupach, prezentacje uczniowskie (wcześniej zapowiedziane i przygotowane), ćwiczenia;
wyjaśnienie zasad modelowania na przykładzie rzutu kostką sześcienną do gry;
dodatkowe pliki proponowane do wykonania ćwiczeń i zadań:
ćwiczenie 1. (str. 121) – Wycieczka;
zadanie 12. (Materiały dodatkowe/Arkusz kalkulacyjny) – Funkcje liniowe	1.  Uczeń: 
6) korzysta z pomocy komputerowej oraz z dokumentacji urządzeń komputerowych i oprogramowania.
4.  Uczeń: 
3) wykorzystuje arkusz kalkulacyjny do rozwiązywania zadań rachunkowych z programu nauczania gimnazjum (na przykład z matematyki lub fizyki) i z codziennego życia (na przykład planowanie wydatków), posługuje się przy tym adresami bezwzględnymi, względnymi i mieszanymi;
4) stosuje arkusz kalkulacyjny do gromadzenia danych i przedstawiania ich w postaci graficznej, z wykorzystaniem odpowiednich typów wykresów;
5.  Uczeń: 
1) wyjaśnia pojęcie algorytmu, podaje odpowiednie przykłady algorytmów rozwiązywania różnych problemów;
5) wykonuje wybrane algorytmy za pomocą komputera.
6.  Uczeń: 
1)	1) wykorzystuje programy komputerowe, w tym edukacyjne, wspomagające i wzbogacające naukę różnych przedmiotów;
2)	2) wykorzystuje programy komputerowe, np. arkusz kalkulacyjny, do analizy wyników eksperymentów, programy specjalnego przeznaczenia, programy edukacyjne;	
15.		Zastosowanie arkusza kalkulacyjnego – fizyka, geografia	wykonuje w arkuszu kalkulacyjnym proste obliczenia z dziedziny fizyki, geografii, np. tworzy tabelę do obliczania wartości drogi s przebytej w ruchu jednostajnym w czasie t z prędkością v i tworzy odpowiedni wykres;
tworzy, zależnie od danych, różne typy wykresów: XY (punktowy), liniowy i kołowy	potrafi samodzielnie opracować tabelę realizującą obliczenia z zakresu fizyki czy geografii; ilustruje dane i wyniki odpowiednio dobranymi wykresami	temat 13. z podręcznika (str. 125-126);
ćwiczenia 10-12
 (str. 125-126);
zadanie domowe
zadania 6. i 7. 
(str. 129);
dla zainteresowanych
zadania 13. i 14. 
(str. 130)	krótkie wprowadzenie, pokaz z wykorzystaniem projektora;
praca z podręcznikiem, ćwiczenia	4.  Uczeń: 
3) wykorzystuje arkusz kalkulacyjny do rozwiązywania zadań rachunkowych z programu nauczania gimnazjum (na przykład z matematyki lub fizyki) i z codziennego życia (na przykład planowanie wydatków), posługuje się przy tym adresami bezwzględnymi, względnymi i mieszanymi;
4) stosuje arkusz kalkulacyjny do gromadzenia danych i przedstawiania ich w postaci graficznej, z wykorzystaniem odpowiednich typów wykresów;
6.  Uczeń: 
3)	1) wykorzystuje programy komputerowe, w tym edukacyjne, wspomagające i wzbogacające naukę różnych przedmiotów;
4)	2) wykorzystuje programy komputerowe, np. arkusz kalkulacyjny, do analizy wyników eksperymentów, programy specjalnego przeznaczenia, programy edukacyjne;	
16.		Zastosowanie arkusza kalkulacyjnego – modelowanie i symulacja	wyjaśnia, na czym polega modelowanie rzeczywistości;
korzystając z gotowego przykładu, np. modelu rzutu kostką sześcienną do gry, omawia, na czym polega modelowanie;
wykonuje prosty model, np. rzutu monetą, korzystając z arkusza kalkulacyjnego	wykonuje trudniejszy model, korzystając z arkusza kalkulacyjnego, języka programowania lub odpowiedniego programu edukacyjnego;
obserwuje zachowanie modelu i wyciąga odpowiednie wnioski;
korzystając z dodatkowych źródeł, np. Internetu, wyszukuje informacje na temat modelowania	temat 13. z podręcznika (str. 127-130);
ćwiczenie 13. (str. 127-128);
zadania 10. i 11. 
(str. 129-130);
zadanie domowe
pytania 3. i 4. (str. 129);
zadania 4., 5., 8. i 9. 
(str. 129);
dla zainteresowanych
zadanie 15. (str. 130)	wyjaśnienie modelowania na przykładzie rzutu kostką sześcienną do gry;
krótkie wprowadzenie, pokaz z wykorzystaniem projektora;
praca z podręcznikiem, ćwiczenia;
dodatkowe pliki proponowane do wykonania ćwiczeń:
ćwiczenie 13. (str. 127-128) – Rzutkostka	6.  Uczeń: 
5)	1) wykorzystuje programy komputerowe, w tym edukacyjne, wspomagające i wzbogacające naukę różnych przedmiotów;
6)	2) wykorzystuje programy komputerowe, np. arkusz kalkulacyjny, do analizy wyników eksperymentów, programy specjalnego przeznaczenia, programy edukacyjne;
7)	3) posługuje się programami komputerowymi, służącymi do tworzenia modeli zjawisk i ich symulacji, takich jak zjawiska: fizyczne, chemiczne, biologiczne, korzysta z internetowych map;	
17.		Sprawdzian	–	–	tematy 7-13 z podręcznika	sprawdziany (tradycyjne lub elektroniczne)	–	

III BAZY DANYCH [14 godz.]	
Temat 14. Podstawowe operacje wykonywane na bazie danych	
Lp.	Temat lekcji	Wiedza i umiejętności	Treści, pytania, 
ćwiczenia i zadania z podręcznika	Uwagi o realizacji,
formy pracy na lekcji,
Materiały dodatkowe pomoce	Podstawa programowa	
		podstawowe	rozszerzające				
		Uczeń:	Uczeń:				
18.		Podstawowe operacje wykonywane na bazie danych – przeglądanie i porządkowanie	wyjaśnia, czym jest baza danych i na czym polega przetwarzanie danych w bazie danych;
wymienia obiekty, jakie może zawierać plik bazy danych;
na przykładzie gotowego pliku bazy danych potrafi omówić jej strukturę – określić, jakie informacje są w niej pamiętane, i wyjaśnić pojęcia: tabela, rekord, pole, klucz;
zna zastosowanie formularzy; 
wykonuje podstawowe operacje w przykładowej bazie danych (przegląda dane, porządkuje rekordy)	podaje przykłady zbiorów informacji, które mogą być gromadzone w bazach danych;
samodzielnie odnajduje opcje programu potrzebne do rozwiązania zadania	temat 14. z podręcznika (str. 132-137);
ćwiczenia 1-4 (str. 133-137);
zadanie domowe
pytania 1-9 (str. 139), odpowiedź na pytanie 5. – pisemnie w edytorze tekstu	wyjaśnienie podstawowych pojęć na przykładzie przygotowanej wcześniej bazy danych;
krótkie wprowadzenie, pokaz z wykorzystaniem projektora;
praca z podręcznikiem, ćwiczenia;
dodatkowe pliki proponowane do wykonania ćwiczeń i zadań:
ćwiczenia 2-4, (str. 135-137) – Dane	4.  Uczeń:
5) tworzy prostą bazę danych w postaci jednej tabeli i wykonuje na niej podstawowe operacje bazodanowe;
1.  Uczeń: 
6) korzysta z pomocy komputerowej oraz z dokumentacji urządzeń komputerowych i oprogramowania.	
19.		Podstawowe operacje wykonywane na bazie danych – modyfikowanie	wykonuje podstawowe operacje bazodanowe: wprowadza nowe dane, usuwa niepotrzebne, aktualizuje dane	samodzielnie wykonuje podstawowe operacje bazodanowe: przegląda dane, porządkuje dane, wprowadza nowe dane, usuwa niepotrzebne, aktualizuje dane	temat 14. z podręcznika (str. 137-139);
ćwiczenia 5-8 str. (138-139);
zadanie domowe
pytania 10. i 11. (str. 139)	samodzielna praca z podręcznikiem;
krótkie wprowadzenie, pokaz z wykorzystaniem projektora;
praca z podręcznikiem, ćwiczenia;
dodatkowe pliki proponowane do wykonania ćwiczeń i zadań:
ćwiczenia 5-8 (str. 138-139) – Dane	4.  Uczeń:
5) tworzy prostą bazę danych w postaci jednej tabeli i wykonuje na niej podstawowe operacje bazodanowe;
1.  Uczeń: 
6) korzysta z pomocy komputerowej oraz z dokumentacji urządzeń komputerowych i oprogramowania.	
20.		Podstawowe operacje wykonywane na bazie danych – zadania	wykonuje podstawowe operacje bazodanowe: porządkuje dane, wprowadza nowe dane, usuwa niepotrzebne, aktualizuje dane	samodzielnie wykonuje podstawowe operacje bazodanowe: przegląda dane, porządkuje dane, wprowadza nowe dane, usuwa niepotrzebne, aktualizuje dane	temat 14. z podręcznika (str. 140);
zadania 1-4 (str. 140);
zadania 1. i 2. (folder Materiały dodatkowe/Bazy danych)
dla zainteresowanych
zadanie 3. (Materiały dodatkowe/Bazy danych)	samodzielna praca z podręcznikiem;
praca z podręcznikiem, zadania;
zadania 1-4 (str. 140) – Dane;
zadania 1-2 (Materiały dodatkowe/Bazy danych) – Dane1;
zadanie 3. (Materiały dodatkowe/Bazy danych) – Moje płyty	4.  Uczeń:
5) tworzy prostą bazę danych w postaci jednej tabeli i wykonuje na niej podstawowe operacje bazodanowe;
1.  Uczeń: 
6) korzysta z pomocy komputerowej oraz z dokumentacji urządzeń komputerowych i oprogramowania.	

Temat 15. Wyszukiwanie danych w bazie danych i ich przedstawianie	
Lp.	Temat lekcji	Wiedza i umiejętności	Treści, pytania, 
ćwiczenia i zadania z podręcznika	Uwagi o realizacji,
formy pracy na lekcji,
Materiały dodatkowe pomoce	Podstawa programowa	
		podstawowe	rozszerzające				
		Uczeń:	Uczeń:				
21.		Wyszukiwanie danych w bazie danych i ich przedstawianie – kwerendy	tworzy kwerendy w widoku projektu; 
w zapytaniach stosuje proste kryterium wyboru (dotyczące jednego lub dwóch pól)	wyszukuje informacje w bazach danych, dobierając dowolne złożone kryterium;
rozumie różnicę między wynikiem wyszukiwania dowolnego ciągu znaków z wykorzystaniem opcji Znajdź i z użyciem zapytania	temat 15. z podręcznika (str. 141-144);
ćwiczenia 1-5 
(str. 142-144);
zadanie domowe
pytania 1. i 2. (str. 148);
zadania 1. i 2. (str. 148);
dla zainteresowanych
zadania 4-5 (Materiały dodatkowe /Bazy danych	krótkie wprowadzenie, pokaz z wykorzystaniem projektora;
praca z podręcznikiem, ćwiczenia;
dodatkowe pliki proponowane do wykonania ćwiczeń i zadań:
ćwiczenia 1-5 (str. 142-144) – Dane;
zadania 4-5 (Materiały dodatkowe/Bazy danych) – Dane1	4.  Uczeń:
5) tworzy prostą bazę danych w postaci jednej tabeli i wykonuje na niej podstawowe operacje bazodanowe;
2.  Uczeń: 
2) posługując się odpowiednimi systemami wyszukiwania, znajduje informacje w [...] bazach danych;	
22.		Wyszukiwanie danych w bazie danych i ich przedstawianie – raporty	przygotowuje raporty na podstawie tabeli lub kwerendy;
drukuje raporty	projektuje samodzielnie raport i potrafi skorzystać z tego samego raportu do wydrukowania danych na podstawie różnych zapytań	temat 15. z podręcznika (str. 144-147);
ćwiczenia 6-10 (str. 145-147);
zadanie domowe
pytania 3-7 (str. 148);
zadania 6-8 (Materiały dodatkowe/Bazy danych)
dla zainteresowanych
zadanie 7. (str. 148)	krótkie wprowadzenie, pokaz z wykorzystaniem projektora;
praca z podręcznikiem, ćwiczenia;
dodatkowe pliki proponowane do wykonania zadań:
zadanie 6-8 (Materiały dodatkowe/Bazy danych) – Dane1	4.  Uczeń:
5) tworzy prostą bazę danych w postaci jednej tabeli i wykonuje na niej podstawowe operacje bazodanowe;
2.  Uczeń: 
2) posługując się odpowiednimi systemami wyszukiwania, znajduje informacje w [...] bazach danych;	
23.		Wyszukiwanie danych w bazie danych i ich przedstawianie – zadania	tworzy kwerendy w widoku projektu; 
w zapytaniach stosuje proste kryterium wyboru (dotyczące jednego lub dwóch pól) przygotowuje raporty na podstawie tabeli lub kwerendy;
drukuje raporty	wyszukuje informacje w bazach danych, dobierając dowolne złożone kryterium;
projektuje samodzielnie raport i potrafi skorzystać z tego samego raportu do wydrukowania danych na podstawie różnych zapytań	temat 15. z podręcznika (str. 148);
zadania 3-6 (str. 148);
zadanie domowe
zadania 9. i 10. (Materiały dodatkowe/Bazy danych)
dla zainteresowanych
zadanie 8. (str. 148)	praca z podręcznikiem, zadania;
dodatkowe pliki proponowane do wykonania zadań:
zadanie 8. (Materiały dodatkowe/Bazy danych) – Dane1	4.  Uczeń:
5) tworzy prostą bazę danych w postaci jednej tabeli i wykonuje na niej podstawowe operacje bazodanowe;
2.  Uczeń: 
2) posługując się odpowiednimi systemami wyszukiwania, znajduje informacje w [...] bazach danych;	

Temat 16. Tworzenie bazy danych	
Lp.	Temat lekcji	Wiedza i umiejętności	Treści, pytania, 
ćwiczenia i zadania z podręcznika	Uwagi o realizacji,
formy pracy na lekcji,
Materiały dodatkowe pomoce	Podstawa programowa	
		podstawowe	rozszerzające				
		Uczeń:	Uczeń:				
24.		Tworzenie bazy danych – tworzenie tabeli	zna zasady przygotowania prostej bazy danych;
tworzy prostą bazę danych składającą się z jednej tabeli (zgodnie z poleceniami w ćwiczeniu)	potrafi samodzielnie zaprojektować poprawną strukturę bazy danych na wybrany przez siebie temat, w tym ustalić pola w tabeli	temat 16. z podręcznika (str. 149-152);
ćwiczenia 1-6 
(str. 151-152);
zadanie domowe
pytania 1-6 (str. 156);
dla zainteresowanych
zadania 14a-14b. 
(str. 157) – jedno do wyboru	połączenie lekcji historii z informatyką dzięki tworzeniu bazy wydarzeń historycznych;
praca z podręcznikiem, pokaz z wykorzystaniem projektora;
ćwiczenia; zalecana praca grupowa;
dodatkowe pliki proponowane do wykonania ćwiczeń:
ćwiczenie 1. (str. 151) – Dane	4.  Uczeń:
5) tworzy prostą bazę danych w postaci jednej tabeli i wykonuje na niej podstawowe operacje bazodanowe;
2.  Uczeń: 
2) posługując się odpowiednimi systemami wyszukiwania, znajduje informacje w [...] bazach danych;	
25.		Tworzenie bazy danych – tworzenie formularza i wprowadzanie danych	projektuje formularz, wprowadza dane;
wyszukuje informacje w encyklopedii internetowej	potrafi samodzielnie zaprojektować poprawną strukturę bazy danych na wybrany przez siebie temat, w tym zaprojektować formularz	temat 16. z podręcznika (str. 152-155);
ćwiczenia 7., 8., 10. i 11. (str. 153-155);
zadanie domowe
ćwiczenie 9. (str. 153);
pytanie 7. (str. 156);
dla zainteresowanych
zadania 14c-14d. (str. 157) – jedno do wyboru	praca z podręcznikiem, pokaz z wykorzystaniem projektora;
ćwiczenia; zalecana praca grupowa	4.  Uczeń:
5) tworzy prostą bazę danych w postaci jednej tabeli i wykonuje na niej podstawowe operacje bazodanowe;
2.  Uczeń: 
2) posługując się odpowiednimi systemami wyszukiwania, znajduje informacje w [...] bazach danych;	
26.		Tworzenie bazy danych – przygotowanie kwerend i raportów	tworzy zapytania i raporty	potrafi samodzielnie zaprojektować poprawną strukturę bazy danych na wybrany przez siebie temat, w tym zaplanować odpowiednie zapytania i raporty oraz je utworzyć	temat 16. z podręcznika (str. 155-156);
ćwiczenia 12. i 13. (str. 155);
zadania 1-4 (str. 156);
zadanie domowe
zadanie 11. i 12. (folder Materiały dodatkowe/Bazy)
dla zainteresowanych
zadanie 13. (folder Materiały dodatkowe/Bazy);
zadanie 15. (str. 157)	praca z podręcznikiem, pokaz z wykorzystaniem projektora;
ćwiczenia; zalecana praca grupowa	4.  Uczeń:
5) tworzy prostą bazę danych w postaci jednej tabeli i wykonuje na niej podstawowe operacje bazodanowe;
2.  Uczeń: 
2) posługując się odpowiednimi systemami wyszukiwania, znajduje informacje w [...] bazach danych;	
27.		Tworzenie bazy danych – zadania	tworzy prostą bazę danych, składającą się z jednej tabeli (zgodnie z poleceniami w zadaniach);
tworzy formularze, kwerendy, raporty	potrafi samodzielnie zaprojektować poprawną strukturę bazy danych na wybrany przez siebie temat, w tym zaplanować odpowiednie zapytania i raporty oraz je utworzyć	temat 16. z podręcznika (str. 156-157);
zadania 5-10 (str. 156-157);
zadanie domowe
zadania 11-13 (str. 157);
zadania 14. i 15. (folder Materiały dodatkowe/Bazy)
dla zainteresowanych
zadanie 16. (str. 157)	praca z podręcznikiem, pokaz z wykorzystaniem projektora;
ćwiczenia; zalecana praca grupowa
dodatkowe pliki proponowane do wykonania zadań:
zadanie 5. (str. 156) – Samochody;
zadanie 11. (str. 157) – Moje płyty;
zadania 14 i 15 (folder Materiały dodatkowe/Bazy) – Moje płyty1	4.  Uczeń:
5) tworzy prostą bazę danych w postaci jednej tabeli i wykonuje na niej podstawowe operacje bazodanowe;
2.  Uczeń: 
2) posługując się odpowiednimi systemami wyszukiwania, znajduje informacje w [...] bazach danych;	

Temat 17. Projektowanie systemów informatycznych	
Lp.	Temat lekcji	Wiedza i umiejętności	Treści, pytania, 
ćwiczenia i zadania z podręcznika	Uwagi o realizacji,
formy pracy na lekcji,
Materiały dodatkowe pomoce	Podstawa programowa	
		podstawowe	rozszerzające				
		Uczeń:	Uczeń:				
28.		Projektowanie systemów informatycznych – przygotowanie założeń systemu	zna ogólne zasady projektowania systemów informatycznych;
zna etapy projektowania systemu informatycznego;
zna zasady pracy grupowej i współpracuje w grupie, przygotowując się do wykonania zadań szczegółowych	podaje przykłady systemów informatycznych z otoczenia i wyjaśnia ich zastosowania;
potrafi pełnić funkcję koordynatora grupy	temat 17. z podręcznika (str. 158-160);
zadania 1-2 (str. 159);
zadanie domowe
zadanie projektowe 3. 
(str. 160)	omówienie sposobu opracowania systemu informatycznego, a następnie umożliwienie uczniom zaprezentowania jego wykonania na forum klasy	3.  Uczeń: 
3) komunikuje się za pomocą technologii informacyjno-komunikacyjnych z członkami grupy współpracującej nad projektem; 
4) stosuje zasady netykiety w komunikacji w sieci.	
29.		Projektowanie systemów informatycznych – tworzenie systemu	zna zasady pracy grupowej i współpracuje w grupie, wykonując samodzielnie zadania szczegółowe	potrafi pełnić funkcję koordynatora grupy;
potrafi samodzielnie zaprojektować prosty system informatyczny	temat 17. z podręcznika (str. 160);
zadania 4-6 (str. 160);
zadanie domowe
zadania projektowe z punktu 3. (przykłady innych zadań projektowych) 1-5 (str. 160) – jedno do wyboru;
dla zainteresowanych
zadanie 16. (Materiały dodatkowe/Bazy danych) – jedno zadanie projektowe do wyboru	umożliwienie uczniom zaprezentowania wykonania systemu informatycznego na forum klasy;
krótkie wprowadzenie;
praca w grupie	3.  Uczeń: 
3) komunikuje się za pomocą technologii informacyjno-komunikacyjnych z członkami grupy współpracującej nad projektem; 
4) stosuje zasady netykiety w komunikacji w sieci.	
30.		Projektowanie systemów informatycznych – zadania projektowe	zna ogólne zasady projektowania systemów informatycznych;
zna zasady pracy grupowej i współpracuje w grupie, wykonując samodzielnie zadania szczegółowe	potrafi pełnić funkcję koordynatora grupy;
potrafi samodzielnie zaprojektować prosty system informatyczny	temat 17. z podręcznika (str. 160);
zadania projektowe z punktu 3. (przykłady innych zadań projektowych) 1-5
(str. 160) – jedno do wyboru;
zadanie domowe
zadania projektowe z punktu 3. (przykłady innych zadań projektowych) 1-5 (str. 160) – jedno do wyboru;
dla zainteresowanych
zadanie 16. (Materiały dodatkowe/Bazy danych) – jedno zadanie projektowe do wyboru	umożliwienie uczniom zaprezentowania wykonania systemu informatycznego na forum klasy;
krótkie wprowadzenie;
praca w grupie	3.  Uczeń: 
3) komunikuje się za pomocą technologii informacyjno-komunikacyjnych z członkami grupy współpracującej nad projektem; 
4) stosuje zasady netykiety w komunikacji w sieci.	
31.		Sprawdzian	–	–	tematy 14-17 z podręcznika	sprawdziany (tradycyjne lub elektroniczne)	–