ZAWĘŻONA PODSTAWA PROGRAMOWA 2024

Opis założonych osiągnięć ucznia – przykłady wymagań na poszczególne oceny szkolne dla klasy 1 
według propozycji 2. rozkładu materiału (z programowaniem w każdej klasie)

opracowany na podstawie podręcznika:
Grażyna Koba, Katarzyna Koba-Gołaszewska, Informatyka 1-3. Podręcznik dla szkoły ponadpodstawowej. Zakres podstawowy, MIGRA, Wrocław 2022

Autorzy: Grażyna Koba, Paweł Rogoziński
MIGRA 2024

Przedstawiamy wymagania na poszczególne oceny szkolne dla klasy 1, uwzględniające zmiany wynikające z zawężenia podstawy programowej dla szkoły ponadpodstawowej na podstawie rozporządzenia MEN z 2024 roku: Rozporządzenie Ministra Edukacji zmieniającego rozporządzenie w sprawie podstawy programowej kształcenia ogólnego dla liceum ogólnokształcącego, technikum oraz branżowej szkoły II stopnia.

Uwaga: Propozycja wymagań na poszczególne oceny z podziałem na trzy klasy, przygotowana zgodnie propozycją 2. rozkładu materiału i planu wynikowego (z programowaniem w każdej klasie). Poniżej wymagania do klasy 1.

KLASA 1. [część 1. podręcznika]
Rozdział I Komputer, urządzenia cyfrowe i sieci komputerowe	
Elementy komputera	
2	3	4	5	6	
Uczeń:	Uczeń:	Uczeń:	Uczeń:	Uczeń:	
wymienia i omawia podstawowe elementy komputera;
określa własności i przeznaczenie dysku twardego;
omawia parametry monitora;
wymienia i krótko omawia urządzenia pamięci masowej
	klasyfikuje środki technologii informacyjnej ze względu na przeznaczenie;
wie, czym jest procesor – omawia jego funkcje i parametry;
omawia dodatkowe urządzenia pamięci masowej, m.in.: napędy optyczne, pamięci flash, pamięci taśmowe (streamery)

	zna podstawowe pojęcia tj.: myślenie komputacyjne, informatyka, technologia informacyjna, środki technologii informacyjnej, narzędzia technologii informacyjnej; 
potrafi określić podstawowe elementy komputera (wartości podstawowych parametrów, ich wzajemne współdziałanie);
wymienia podstawowe układy mieszczące się na płycie głównej i charakteryzuje ich parametry;
wie, czym jest RAM i BIOS, określa ich funkcje;
wyjaśnia, czym jest karta rozszerzenia i omawia przykłady kart rozszerzeń	omawia logiczny model komputera, korzystając z rysunku w podręczniku;
objaśnia działanie procesora;
wie, w jakim celu tworzy się partycje na dysku twardym;
wyjaśnia pojęcia: partycja dyskowa, formatowanie dysku;
podaje przykładowe  parametry komputera zależnie od zastosowania, np. dla grafika komputerowego
	potrafi dobrać pełną konfigurację sprzętu i oprogramowania do danego zastosowania; 
omawia sposób dodawania liczb przez procesor;
dba o prawidłowe funkcjonowanie komputera, przeprowadzając wszystkie niezbędne testy	

KLASA 1. [część 1. podręcznika]
Rozdział I Komputer, urządzenia cyfrowe i sieci komputerowe	
Systemy operacyjne i inne oprogramowanie	
2	3	4	5	6	
Uczeń:	Uczeń:	Uczeń:	Uczeń:	Uczeń:	
wie, co to jest system operacyjny;
omawia podstawowy zestaw oprogramowania, który może być zainstalowany na komputerze	zna funkcje systemu operacyjnego;
wymienia popularne systemy operacyjne;
omawia rodzaje programów komputerowych i potrafi określić ich przeznaczenie	podaje podstawowe cechy systemu Windows;
charakteryzuje narzędzia IT, w tym: oprogramowanie użytkowe, języki programowania, programy narzędziowe;
zna podstawowe typy plików	omawia ogólną strukturę systemu operacyjnego;
potrafi scharakteryzować różne systemy operacyjne (Windows, Linux, Unix);
omawia zawartość plików w zależności od ich rozszerzenia	omawia historię systemu Windows, wyszukując dodatkowe informacje;
dokonuje analizy porównawczej różnych systemów operacyjnych	

 KLASA 1. [część 1. podręcznika]
Rozdział I Komputer, urządzenia cyfrowe i sieci komputerowe	
Wybrane urządzenia cyfrowe	
2	3	4	5	6	
Uczeń:	Uczeń:	Uczeń:	Uczeń:	Uczeń:	
wymienia urządzenia cyfrowe wykorzystywane w szkole podczas zajęć (np. drukarka, drukarka 3D, tablica interaktywna, monitor, kamera);
podaje nazwy urządzeń cyfrowych wykorzystywane w domu i poza nim (np. płyta grzejna, okap kuchenny, odtwarzacze audio, system multiroom, system nawigacji, smartwatch)	omawia funkcje poznanych urządzeń używanych w szkole oraz w domu i poza nim;
potrafi zaprezentować w klasie wybrane urządzenie cyfrowe i omówić jego działanie	korzysta z wyszukiwarki internetowej celem opracowania informacji na temat wybranego urządzenia cyfrowego;
z pomocą nauczyciela przygotowuje model 3D do druku 3D, korzystając z odpowiednego oprogramowania;
uruchamia drukarkę 3D i wykonuje przykładowy wydruk (lub omawia sposób drukowania – w przypadku braku drukarki w szkole)	objaśnia funkcje poznanych urządzeń używanych w domu i poza nim;
zna podstawowe możliwościami oprogramowania towarzyszącego wybranemu urządzeniu, np. drukarce 3D i przygotowuje model 3D do wydruku;
samodzielnie potrafi uruchomić drukarkę 3D i przygotować przykładowy wydruk (w przypadku, gdy szkoła ma takie możliwości)	wymienia parametry techniczne urządzeń cyfrowych podanych w specyfikacji technicznej;
potrafi posługiwać się instrukcją obsługi urządzeń cyfrowych i poznawać samodzielnie możliwości towarzyszącego im oprogramowania	

KLASA 1. [część 1. podręcznika]
Rozdział II Internet	
Internet i wyszukiwanie informacji w Internecie	
2	3	4	5	6	
Uczeń:	Uczeń:	Uczeń:	Uczeń:	Uczeń:	
wyszukuje strony WWW przez wpisanie prostego hasła do wyszukiwarki internetowej;
zna zasady nawigacji po stronie WWW, poruszając się po wybranych stronach internetowych	wie, czym są Internet i strona WWW oraz zna genezę powstania Internetu;
wymienia wybrane usługi Internetowe;
podaje opisy i zastosowania wyszukiwarki internetowej;
szuka informacji w Internecie, konstruując złożone hasło	omawia rozwój usług internetowych, wskazując najważniejsze fakty;
wyjaśnia, na czym polega przeglądanie strony internetowej;
potrafi właściwie zawęzić obszar poszukiwań, aby szybko odszukać informacje;
korzysta z encyklopedii i słowników w wersji elektronicznej;
wyszukuje informacje zapisane w innych językach;
korzysta z serwisu mapowego 	omawia organizację informacji w WWW; 
wyjaśnia postać adresu URL;
potrafi zastosować różne narzędzia do wyszukiwania informacji, usprawniając szukanie informacji;
właściwie porządkuje informacje o stronach WWW;
potrafi odpowiednio ocenić przydatność i wiarygodność informacji;
porządkuje informacje o stronach	potrafi formułować własne wnioski i spostrzeżenia dotyczące rozwoju Internetu, jego znaczenia dla różnych dziedzin gospodarki i dla własnego rozwoju;
wyszukuje, gromadzi i właściwie selekcjonuje informacje, tworząc złożone projekty z różnych dziedzin	

KLASA 1. [część 1. podręcznika]
Rozdział II Internet	
Usługi internetowe	
2	3	4	5	6	
Uczeń:	Uczeń:	Uczeń:	Uczeń:	Uczeń:	
wymienia przykładowe 
e-usługi, np. e-nauczanie, 
e-banki, e-sklepy, e-aukcje,
e-podpis;
wie, na czym polegają nauczanie i praca na odległość	omawia przykładowe 
e-usługi;
korzysta z wybranych 
e-usług, np. e-learningu;
jest świadomy istnienia zagrożeń wynikających z korzystania z e-usług	omawia zalety i wady poszczególnych e-usług;
zna i stosuje zasady bezpiecznego korzystania z poszczególnych e-usług	wyjaśnia działanie e-banku; podaje metody zabezpieczeń;
podaje zasady korzystania z poszczególnych e-usług;
wie, czym jest podpis elektroniczny	potrafi przedstawić własne wnioski z analizy zalet i wad poszczególnych e-usług; 
korzystając z dodatkowych źródeł, znajduje najnowsze informacje na temat e-usług	

KLASA 1. [część 1. podręcznika]
Rozdział III Edytor tekstu	
Opracowywanie dokumentów tekstowych o rozbudowanej strukturze	
2	3	4	5	6	
Uczeń:	Uczeń:	Uczeń:	Uczeń:	Uczeń:	
wie do czego służy nagłówek i stopka dokumentu;
zapisuje dokument w pliku we wskazanym folderze;
zna i stosuje podstawowe zasady redagowania i formatowania tekstu;
zna podstawowe zasady pracy z dokumentem wielostronicowym; wstawia tabelę i wykonuje podstawowe operacje na komórkach tabeli; 
właściwie dzieli tekst na akapity;
stosuje numerację i wypunktowanie; 
dzieli dokument na strony
	redaguje nagłówek i stopkę, wstawia numery stron;
wie, w jakim celu stosuje się style tekstu i stosuje style nagłówkowe; 
stosuje przypisy;
poprawia tekst, wykorzystując możliwości wyszukiwania i zamiany znaków oraz słowniki: ortograficzny i synonimów;
stosuje tabulację i wcięcia;
wykorzystuje indeksy górny i dolny oraz symbole do pisania prostych wzorów i tekstów w języku obcym;
wie do czego służy podział dokumentu na sekcje;
rozmieszcza tekst w kolumnach;
dobiera i stosuje szablony do przygotowywania różnych dokumentów	redaguje inną stopkę i inny nagłówek dla stron parzystych i nieparzystych;
stosuje różne wbudowane style tekstu;
wie, czym są odwołania w tekście; 
umieszcza podpisy pod rysunkami, tabelami i wykresami; 
tworzy spis treści;
zmienia ustawienia strony – wielkość marginesów, orientację strony, rozmiar papieru;
znajduje błędy redakcyjne w tekście;
stosuje różne typy tabulatorów, potrafi zmienić ich ustawienia w całym tekście;
dzieli dokument na sekcje;
pracuje z dokumentem trybie recenzji; 
korzysta z opcji śledzenia zmian i wstawia komentarze	tworzy spis ilustracji, tabel i wykresów;
stosuje różne sposoby wyświetlania dokumentu;
przygotowuje poprawnie zredagowany i sformatowany tekst, dostosowując formę tekstu do jego przeznaczenia;
redaguje złożone wzory matematyczne korzystając z edytora równań;
samodzielnie wyszukuje opcje menu potrzebne do rozwiązania dowolnego problemu; 
wykonuje konwersję tekstu na tabelę i odwrotnie; 
korzysta z podziału tekstu na sekcje; 
pracuje z dokumentem trybie recenzji i porównuje dokumenty	samodzielnie odkrywa nowe możliwości edytora tekstu, przygotowując dokumenty tekstowe;
tworzy dokumenty tekstowe, stosując poprawnie wszystkie poznane zasady redagowania i formatowania tekstu;
przygotowuje profesjonalny tekst – pismo, sprawozdanie, z zachowaniem wszystkich zasad redagowania i formatowania tekstów	

KLASA 1. [część 1. podręcznika]
Rozdział V Grafika komputerowa 2D i 3D	
Opracowywanie grafiki rastrowej	
2	3	4	5	6	
Uczeń:	Uczeń:	Uczeń:	Uczeń:	Uczeń:	
wymienia rodzaje grafiki komputerowej;
korzysta w podstawowym zakresie z wybranego programu do tworzenia grafiki rastrowej;
stosuje podstawowe narzędzia zaznaczania;
tworzy rysunek składający się z figur geometrycznych

	zna formaty plików graficznych;
podaje różnice między grafika rastrową i wektorową;
opracowuje grafikę rastrową: stosuje warstwy i narzędzia selekcji;
wyszukuje potrzebne funkcje w menu programu
	podaje różnice między grafiką 2D i 3D;
sprawnie korzysta z Pomocy wbudowanej do programów w celu znalezienia szczegółowych sposobów rozwiązania danego problemu;
tworzy proste kompozycje, korzystając z narzędzi selekcji i warstw
	rozumie znaczenie zapisu pliku graficznego w danym formacie – zależnie od przeznaczenia;
omawia zalety, wady i zastosowanie wybranych formatów plików grafiki rastrowej; 
potrafi zastosować odpowiedni format pliku graficznego; 
zapisuje pliki w różnych formatach;
tworzy własne fotomontaże, korzystając z narzędzi selekcji i warstw	samodzielnie zapoznaje się z możliwościami wybranego programu graficznego, przygotowując złożone projekty z różnych dziedzin;
uczestniczy w konkursach graficznych	

KLASA 1. [część 1. podręcznika]
Rozdział VIII Strony WWW	
Tworzenie stron internetowych	
2	3	4	5	6	
Uczeń:	Uczeń:	Uczeń:	Uczeń:	Uczeń:	
wie, w jaki sposób zbudowane są strony WWW;
wie, czym są blogi; 
potrafi znaleźć blog o wybranej tematyce;
zna najważniejsze narzędzia do tworzenia stron internetowych;
wie, na czym polega tworzenie strony internetowej;
zapoznaje się z przykładowym źródłem strony internetowej, przeglądając strukturę pliku;
podaje przykłady stosowania stylów CSS
	wie, jak założyć blog;
wie, czym jest system zarządzania treścią;
potrafi przygotować prostą stronę internetową, używając dowolnego edytora tekstu; 
umie tworzyć akapity i wymuszać podział wiersza, dodawać nagłówki do tekstu, zmieniać krój i wielkość czcionki;
wie, jak wstawiać linie rozdzielające;
umie wstawiać hiperłącza, korzystać z kotwic;
rozumie strukturę plików HTML;
wyjaśnia, na czym polega dynamiczne przetwarzanie strony; 
podaje przykłady skryptów i omawia ich rodzaje	potrafi założyć prosty blog o wybranej tematyce; 
korzysta z szablonów do tworzenia stron;
potrafi tworzyć proste strony w języku HTML, używając edytora tekstowego;
zna funkcje i zastosowanie najważniejszych znaczników HTML;
potrafi wstawiać grafikę do utworzonych stron;
umie tworzyć listy wypunktowane i numerowane;
zna nazewnictwo kolorów;
zna najczęściej wykorzystywane atrybuty CSS i sposoby określania ich wartości;
omawia sposoby publikowania strony w Internecie	umie wstawiać tabele do tworzonych stron i je formatować;
wykorzystuje odpowiednie kodowanie polskich znaków;
tworzy podstrony; 
umieszcza łącza hipertekstowe, m.in. łącząc stronę główną z podstroną;
stosuje kolory;
potrafi tworzyć przyciski na stronie internetowej z elementów listy poprzez dodanie obramowania i innych atrybutów;
analizuje wady i zalety różnych sposobów publikowania i promowania stron w Internecie; 
publikuje w Internecie stronę WWW	zna zagadnienia dotyczące promowania stron WWW;
potrafi stworzyć własny, rozbudowany serwis WWW i przygotować go w taki sposób, żeby wyglądał estetycznie i zachęcał do odwiedzin;
zna większość znaczników HTML

KLASA 1. [część 2. podręcznika]
Rozdział XI Rozwiązywanie problemów i programowanie	
Programowanie i rozwiązywanie problemów z wykorzystaniem komputera	
2	3	4	5	6	
Uczeń:	Uczeń:	Uczeń:	Uczeń:	Uczeń:	
wyjaśnia co to jest algorytm;
podaje przykłady sytuacji problemowych;
wyjaśnia pojęcie specyfikacja problemu;
wie, na czym polega programowanie;
analizuje gotowe proste programy zapisane w wybranym języku programowania	wyjaśnia pojęcie algorytmu oraz zależności między problemem, algorytmem i programem;
dobiera algorytm do rozwiązania problemu;
formułuje specyfikację zadania; 
określa dane do zadania oraz wyniki;
zna klasyfikację języków programowania;
klasyfikuje języki programowania	omawia etapy rozwiązywania problemu (zadania);
testuje rozwiązania;
wyjaśnia, na czym polega prezentacja algorytmu w postaci programu;
zna pojęcia: program źródłowy, program wynikowy, implementacja, kompilacja, interpretacja, translacja;
porównuje gotowe, proste programy zapisane w różnych językach programowania (wizualnych i tekstowych)	analizuje i porównuje gotowe, proste programy zapisane w języku programowania;
odróżnia kompilację od interpretacji;
wymienia i charakteryzuje języki programowania	potrafi samodzielnie napisać specyfikację określonego zadania;
samodzielnie określa algorytm i narzędzia właściwe do rozwiązania danego problemu	

KLASA 1. [część 2. podręcznika]
Rozdział XII Programowanie w języku C++ / Rozdział XIII Programowanie w języku Python	
Tworzenie programów w wybranym języku programowania	
2	3	4	5	6	
Uczeń:	Uczeń:	Uczeń:	Uczeń:	Uczeń:	
charakteryzuje środowisko programistyczne wybranego tekstowego języka programowania;
analizuje gotowe proste programy zapisane w wybranym języku programowania	omawia etapy programowania w wybranym tekstowym języku programowania;
wie, na czym polega iteracja;
zna kryteria, jakie powinien spełniać poprawny program;
wyjaśnia, co to jest iteracja	zna zasady stosowania zmiennych i wykonywania obliczeń w wybranym tekstowym języku programowania;
realizuje prostą sytuację warunkową w wybranym języku programowania, stosuje proste warunki logiczne;
sprawdza poprawność danych;
zapisuje proste algorytmy iteracyjne w postaci listy kroków	wyprowadza komunikaty i wyniki na ekran w wybranym tekstowym języku programowania;
zapisuje rozwiązanie problemu w wybranym tekstowym języku programowania;
realizuje sytuację warunkową w wybranym języku programowania, stosuje złożone warunki logiczne;
zapisuje rozwiązanie problemu iteracyjnego w postaci programu	zapisuje złożony algorytm w wybranym tekstowym języku programowania;
samodzielnie pisze program realizujący algorytm z warunkami zagnieżdżonymi;
stosuje zagnieżdżone instrukcje iteracyjne;
uczestniczy w konkursach i olimpiadach informatycznych	

KLASA 1. [część 1. podręcznika]
Rozdział IX Projekty – rozwój IT	
Korzystanie z wybranych e-usług – projekt	
2	3	4	5	6	
Uczeń:	Uczeń:	Uczeń:	Uczeń:	Uczeń:	
omawia etapy tworzenia projektu grupowego;
przestrzega zasad korzystania z cudzych materiałów	wyjaśnia, jak przeprowadza się debatę ZA i PRZECIW;
stosuje poznane metody wyszukiwania informacji;
współpracuje z członkami grupy	prawidłowo zapisuje, przechowuje i udostępnia dokumenty potrzebne do realizacji projektu;
sumiennie realizuje przydzielone zadania szczegółowe 	pełni rolę koordynatora projektu grupowego 
przydziela zadania szczegółowe;
scala dokumenty wykonane przez członków grupy	proponuje tematykę własnego projektu, samodzielnie wyznacza zadania szczegółowe i sposób ich realizacji;
koordynuje realizację projektu